Zmiany w przepisach BHP na 2026 rok – co czeka pracodawców?

Rok 2026 przyniesie jedne z największych od lat zmian dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy. Część z nich wynika z nowych regulacji krajowych, część z obowiązków narzuconych przez Unię Europejską, a część wiąże się z umacnianiem pozycji Państwowej Inspekcji Pracy.

1. Nowe zasady pracy w wysokich temperaturach – wejście w życie od 2026 roku

To najważniejsza i najbardziej praktyczna zmiana dla ogromnej liczby firm. Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej przygotowało projekt nowego rozporządzenia BHP, które wprowadza precyzyjne „temperatury progowe”, po przekroczeniu których pracodawca ma obowiązek podjąć określone działania.

Najważniejsze założenia projektowanych przepisów:

• po przekroczeniu około 35°C w pomieszczeniach oraz 32°C na otwartej przestrzeni pracodawca musi ograniczyć lub wstrzymać pracę,
• wprowadzony będzie obowiązek monitorowania temperatury oraz dokumentowania pomiarów,
• przy wysokich temperaturach konieczna będzie zmiana organizacji pracy – przerwy, skrócenie dniówki, przesunięcie na lżejsze stanowiska lub praca zdalna tam, gdzie wykonalne,
• przepisy uszczelnią dotychczasowe zasady dotyczące zapewnienia wody i miejsc odpoczynku; z obowiązku fakultatywnego stanie się to obowiązek sformalizowany, egzekwowany.

Choć proces legislacyjny może jeszcze zmienić terminy, kierunek jest jasny: od 2026 r. praca w upały będzie regulowana znacznie bardziej szczegółowo, a przedsiębiorstwa muszą przygotować procedury, szkolenia i sprzęt pomiarowy.

2. Zaostrzenie norm dotyczących substancji chemicznych, mutagennych i rakotwórczych

W 2026 r. wejdzie w życie obowiązek implementacji unijnej Dyrektywy (UE) 2024/869, która zmienia regulacje dotyczące czynników rakotwórczych, mutagennych i substancji chemicznych w miejscu pracy. Termin transpozycji dyrektywy mija 9 kwietnia 2026 r., co oznacza, że Polska będzie musiała dostosować przepisy krajowe.

Co to oznacza dla pracodawców?

• obniżenie dopuszczalnych stężeń (NDS/NDN) dla szeregu substancji, w tym ołowiu i diizocyjanianów,
• obowiązek prowadzenia bardziej szczegółowego monitoringu narażenia,
• konieczność przeglądu technologii i procesów produkcyjnych w zakładach pracujących z chemikaliami,
• zapewnienie skuteczniejszych środków ochrony indywidualnej i zbiorowej.

Zmiany te dotkną szczególnie sektory: lakierniczy, tworzyw sztucznych, metalurgiczny, budowlany, automotive oraz produkcję przemysłową.

3. Nowe przepisy o stosunku pracy – wpływ na BHP w praktyce

Nowelizacja Kodeksu pracy z 26 września 2025 r. wprowadza zmiany, które wprost wpływają na BHP, choć formalnie nie są częścią „ustawy o BHP”.

Najważniejsze zmiany:

• od 1 stycznia 2026 r. w sektorze publicznym i 1 maja 2026 r. w sektorze prywatnym zacznie obowiązywać nowa definicja stażu pracy,
• do stażu będą wliczane wybrane okresy pracy na umowach cywilnoprawnych i części działalności gospodarczej.

Co to zmienia dla BHP?

• więcej osób uzyska uprawnienia pracownicze, które są powiązane z ochroną BHP,
• wzrośnie liczba pracowników objętych obowiązkowymi szkoleniami, badaniami i oceną ryzyka,
• firmy będą musiały modernizować systemy kadrowe oraz sposób dokumentowania przebiegu zatrudnienia.

4. Zmiany w działaniu Państwowej Inspekcji Pracy

Równolegle procedowana jest nowelizacja ustawy o PIP, która ma wzmocnić uprawnienia inspektorów. Zmiany te prawdopodobnie wejdą w życie w 2026 r. i będą miały duży wpływ na praktykę BHP.

Ważne elementy reformy:

• PIP otrzyma prawo stwierdzania istnienia stosunku pracy nie tylko przy umowach zlecenia, ale również przy B2B, jeżeli faktyczne warunki spełniają kryteria stosunku pracy,
• to automatycznie obejmie takie osoby pełnym zakresem BHP,
• inspektorzy mają otrzymać większe uprawnienia kontrolne i interwencyjne.

W praktyce oznacza to, że:

• firmy zatrudniające osoby na elastycznych formach współpracy muszą przygotować się na kontrolę,
• każde powierzenie obowiązków przypominających etat będzie wiązać się z koniecznością szkolenia, badań, środków ochrony i prowadzenia dokumentacji.

5. Europejski kierunek zmian – praca platformowa i nowe formy organizacji pracy

Do grudnia 2026 r. państwa UE mają wdrożyć Dyrektywę (UE) 2024/2831 o pracy platformowej.

To regulacja, która nie jest ustawą BHP wprost, ale zmienia zasady odpowiedzialności za bezpieczeństwo osób pracujących na platformach.

Przykłady obszarów, które mogą objąć przyszłe krajowe regulacje:

• obowiązek szkoleń i informacji o zagrożeniach dla osób wykonujących pracę przez aplikacje (kurierzy, kierowcy, dostawcy),
• odpowiedzialność zlecającej platformy za zapewnienie podstawowych warunków BHP,
• doprecyzowanie zasad dotyczących wypadków i chorób zawodowych przy pracy platformowej.

W kontekście BHP oznacza to potencjalnie bardzo duże zmiany w sektorach, które dotąd działały „poza klasycznym prawem pracy”.

Co musi zrobić pracodawca w zakresie BHP przed 2026 rokiem?

Zmiany są szerokie, obejmują zarówno klasyczne zagadnienia BHP, jak i przepisy prawa pracy oraz unijne dyrektywy. Najważniejsze działania, które warto podjąć już teraz:

• przygotować procedury dotyczące pracy w upałach i zapewnić sprzęt do pomiaru temperatur,
• przeprowadzić audyt substancji chemicznych i aktualnych NDS/NDN,
• zweryfikować formy zatrudnienia i ryzyko „ukrytego stosunku pracy”,
• przygotować budżet na dodatkowe szkolenia, badania i środki ochrony,
• śledzić legislację w Dzienniku Ustaw i komunikaty MRPiPS oraz PIP.

Rok 2026 będzie okresem intensywnych zmian, a odpowiednie przygotowanie pozwoli firmom nie tylko uniknąć sankcji, ale też realnie poprawić warunki pracy i bezpieczeństwo pracowników.
Obsługa BHP dla firm [skontaktuj się].

Źródła

1. Dyrektywa (UE) 2024/869 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 13 marca 2024 r. zmieniająca dyrektywę 2004/37/WE dotyczącą czynników rakotwórczych, mutagennych oraz dyrektywę 98/24/WE w sprawie czynników chemicznych w środowisku pracy.
2. Dyrektywa (UE) 2024/2831 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 13 listopada 2024 r. dotycząca poprawy warunków pracy w sektorze pracy platformowej.
3. Rządowe Centrum Legislacji (RCL) – projekty rozporządzeń dotyczących zmian w przepisach BHP, w tym regulacji pracy w wysokich temperaturach.
4. Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej – komunikaty i projekty aktów prawnych związanych z BHP oraz zmianami w prawie pracy.
5. Ustawa z dnia 26 września 2025 r. zmieniająca Kodeks pracy w zakresie stażu pracy i uprawnień pracowniczych (Dz.U. 2025).
6. Infor.pl – artykuły i omówienia zmian w przepisach BHP, w tym dotyczących temperatur progowych, reformy PIP i implementacji dyrektyw UE.
7. Dziennik Gazeta Prawna / Forsal.pl – analizy zmian w prawie pracy, projektów dotyczących BHP oraz nowych obowiązków dla pracodawców w 2026 r.
8. Serwisy prawnicze (m.in. prawo.pl) – omówienia projektów legislacyjnych dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy.
9. Analizy Deloitte, PwC i Grant Thornton – komentarze eksperckie dotyczące nadchodzących zmian w regulacjach BHP, transpozycji dyrektyw UE oraz nowelizacji ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy.