BHP przy zatrudnianiu pracowników sezonowych – o czym musi pamiętać pracodawca?

Zatrudnianie pracowników sezonowych to dla wielu firm naturalny element funkcjonowania w okresie letnim. Dotyczy to między innymi branży produkcyjnej, gastronomicznej, hotelarskiej, handlowej, rolniczej, logistycznej, budowlanej oraz usługowej. Większe zapotrzebowanie na pracowników, zastępstwa urlopowe, krótkie terminy realizacji i intensywniejszy ruch klientów sprawiają, że firma musi szybko wdrożyć nowe osoby do pracy.

Pracownik sezonowy, nawet jeśli wykonuje obowiązki tylko przez kilka dni lub tygodni, powinien być przygotowany do pracy w sposób bezpieczny i zgodny z przepisami. To po stronie pracodawcy leży obowiązek zapewnienia takich warunków, aby osoba dopuszczona do pracy wiedziała, jakie zagrożenia występują na stanowisku, jak korzystać z narzędzi i wyposażenia oraz jak reagować w sytuacji awaryjnej.

W praktyce to właśnie przy pracownikach sezonowych najłatwiej o błędy. Powód jest prosty: presja czasu, rotacja, brak znajomości zakładu i często niewielkie doświadczenie pracownika. Dlatego BHP przy zatrudnianiu sezonowym nie powinno być traktowane jako formalność, ale jako realne zabezpieczenie firmy.

Pracownik sezonowy musi być przygotowany do pracy

Jednym z częstych błędów jest założenie, że krótkotrwała współpraca oznacza mniejszy zakres obowiązków po stronie pracodawcy. Tymczasem ryzyko wypadku nie zależy od tego, czy ktoś pracuje w firmie od roku, miesiąca czy pierwszego dnia. Wręcz przeciwnie – nowa osoba często jest bardziej narażona na popełnienie błędu, ponieważ nie zna organizacji pracy, zwyczajów panujących w firmie, układu pomieszczeń, ciągów komunikacyjnych, zasad zgłaszania problemów i procedur awaryjnych.

Przed dopuszczeniem pracownika do wykonywania obowiązków należy zadbać o właściwe przygotowanie. W zależności od formy zatrudnienia, stanowiska i charakteru pracy może to obejmować między innymi szkolenie BHP, instruktaż stanowiskowy, zapoznanie z oceną ryzyka zawodowego, przekazanie instrukcji, omówienie zasad bezpiecznej pracy oraz wyposażenie w środki ochrony indywidualnej.

Najważniejsze jest to, aby pracownik faktycznie zrozumiał, jak ma wykonywać swoje zadania. Sam podpis na dokumencie nie chroni przed wypadkiem, jeśli osoba nie wie, jak bezpiecznie obsługiwać urządzenie, gdzie zgłosić usterkę albo czego nie wolno robić na danym stanowisku.

Instruktaż stanowiskowy ma szczególne znaczenie

Przy pracownikach sezonowych instruktaż stanowiskowy powinien być konkretny i praktyczny. Nie wystarczy ogólna rozmowa o zasadach bezpieczeństwa. Pracownik powinien zobaczyć stanowisko, narzędzia, urządzenia, drogi komunikacyjne, miejsce przechowywania środków ochrony, wyjścia ewakuacyjne oraz osoby odpowiedzialne za nadzór.

Warto omówić między innymi:

• najczęstsze zagrożenia na stanowisku,
• zasady korzystania z maszyn, urządzeń i narzędzi,
• sposób zgłaszania awarii, uszkodzeń i sytuacji niebezpiecznych,
• zasady poruszania się po zakładzie,
• obowiązek stosowania środków ochrony indywidualnej,
• procedury na wypadek pożaru, urazu lub innego zagrożenia,
• czynności zabronione na danym stanowisku.

Dobrą praktyką jest również wyznaczenie osoby, która przez pierwsze dni będzie nadzorowała nowego pracownika. W wielu firmach sezonowi pracownicy trafiają od razu na intensywne zmiany, gdzie liczy się tempo. Brak nadzoru zwiększa ryzyko błędów, a te mogą prowadzić do wypadków, przestojów, uszkodzenia sprzętu lub odpowiedzialności pracodawcy.

Ocena ryzyka i dokumentacja nie mogą być sprzeczne z rzeczywistością

Dokumentacja BHP powinna odzwierciedlać faktyczne warunki pracy. Jeżeli firma sezonowo uruchamia dodatkowe stanowiska, zmienia organizację pracy, wydłuża godziny działania, zwiększa liczbę pracowników lub wprowadza nowe zadania, warto sprawdzić, czy ocena ryzyka zawodowego i instrukcje są nadal aktualne.

Dotyczy to szczególnie firm, które latem pracują intensywniej niż przez pozostałą część roku. Większy ruch, wyższe temperatury, praca pod presją czasu, praca fizyczna, kontakt z klientem, praca na zewnątrz lub obsługa sprzętu przez nowe osoby mogą wymagać dodatkowego omówienia zasad bezpieczeństwa.

W dokumentacji warto jasno określić, kto odpowiada za wdrożenie pracownika, kto prowadzi instruktaż, kto nadzoruje pracę oraz gdzie przechowywane są potwierdzenia szkoleń i zapoznania z instrukcjami. Przy większej rotacji uporządkowana dokumentacja jest dla firmy ogromnym ułatwieniem.

Najczęstsze błędy przy zatrudnianiu sezonowym

W praktyce problemy powtarzają się w wielu firmach. Najczęstsze błędy to:

• dopuszczenie pracownika do pracy bez pełnego wdrożenia,
• zbyt ogólne szkolenie, niedopasowane do stanowiska,
• brak praktycznego omówienia zagrożeń,
• brak nadzoru nad nowymi osobami,
• nieprzekazanie środków ochrony indywidualnej,
• nieaktualne instrukcje stanowiskowe,
• brak jasnych zasad zgłaszania wypadków i usterek,
• traktowanie prac sezonowych jako mniej istotnych pod względem BHP.

Każdy z tych błędów może mieć poważne konsekwencje. Wypadek pracownika sezonowego jest nadal wypadkiem przy pracy, a pracodawca musi liczyć się z kontrolą dokumentacji, oceną organizacji pracy i analizą tego, czy dopełnił swoich obowiązków.

Jak przygotować firmę na sezon?

Najlepiej nie zostawiać BHP na ostatni moment. Przed rozpoczęciem sezonu warto sprawdzić stanowiska, zaktualizować instrukcje, przygotować dokumenty, ustalić osoby odpowiedzialne za wdrożenie i zaplanować szkolenia. Dzięki temu nowi pracownicy mogą szybciej rozpocząć pracę, a pracodawca ma pewność, że proces odbywa się w uporządkowany sposób.

Dobrze przygotowane BHP nie spowalnia firmy. Wręcz przeciwnie – ogranicza chaos, zmniejsza liczbę błędów i pomaga sprawniej zarządzać zespołem w okresie zwiększonego obciążenia.

Potrzebujesz wsparcia przy zatrudnianiu pracowników sezonowych?

IDEA BHP pomaga firmom przygotować dokumentację, szkolenia i instruktaże dla pracowników sezonowych oraz osób zatrudnianych krótkoterminowo. Wspieramy pracodawców w ocenie ryzyka, organizacji bezpiecznej pracy i uporządkowaniu obowiązków BHP.

Jeśli chcesz mieć pewność, że Twoja firma jest przygotowana do sezonu zgodnie z wymaganiami i bez zbędnego chaosu, skontaktuj się z nami. Pomożemy dobrać właściwy zakres działań do branży, stanowisk i realnych warunków pracy.